Poros

Een eiland op een paar honderd meter van de Peloponnesos

Poros is een Grieks eiland in de Saronische Golf en hoort bij de Saronische eilanden, de groep die het dichtst bij Athene ligt. Recht tegenover de havenstad ligt Galatas op de Peloponnesos, met daartussen een zeestraat die je in een paar minuten oversteekt. Over de breedte van die straat lopen de opgaven uiteen, van ruim tweehonderd tot zo'n vierhonderd meter; Visit Greece houdt het op tien minuten varen vanaf de Peloponnesos.

Die doorgang zit in de naam: poros is het Griekse woord voor doorgang, en de officiële eilandgids leidt de naam van het eiland af van precies dat smalle water. Van de Griekse bestemmingen ligt alleen Evia nog dichter bij het vasteland, met een brug over de zeestraat bij Chalkida.

Het eiland bestaat uit twee stukken. Sfairia is het kleine, rotsige vulkanische deel met de stad erop; Kalavria is het grotere noordelijke deel, bedekt met pijnbos. Tussen de twee loopt een smal kanaal met een brug erover, aangelegd in 1890, en samen komen ze op 23 km². Ook Ithaka bestaat uit twee delen, maar daar is de landengte ertussen nooit doorgegraven. De gemeente Poros is groter dan het eiland: er hoort een strook van 26 km² op de Peloponnesos bij, van de rand van Galatas tot de kust tegenover Hydra.

Aankomen via Piraeus of met de overzet bij Galatas

Er zijn twee manieren om er te komen. De eerste is de veerboot uit Piraeus, de haven van Athene: Saronic Ferries geeft daarvoor 2 uur en 40 minuten op, met de auto aan boord als je dat wilt. Op dezelfde lijn varen snellere passagiersboten langs Poros, Hydra en Spetses; die nemen geen auto's mee.

De tweede route gaat over de weg. Vanuit Athene rijd je over de Peloponnesos naar Galatas, volgens de eilandgids ongeveer 150 km en twee uur, en daar zet je over. Dat is de route van Grieken met een huis op het eiland. Op Poros rijden gewoon auto's, anders dan op Hydra, waar ze niet zijn toegestaan. Nodig is een auto niet: de afstanden tussen stad, baaien en klooster zijn kort.

Vaartijden en frequenties verschuiven per seizoen, dus controleer ze kort voor vertrek bij de rederij. Dezelfde boten varen door naar Hydra en Spetses, wat van pas komt als je meer eilanden wilt zien. Aegina ligt vanaf Piraeus dichterbij, op 1 uur en 10 minuten, en Angistri op 1 uur en 35 minuten.

Bron: Saronic Ferries, vaartijden

Een havenstad op een rots, met de marine ernaast

De stad Poros ligt op Sfairia en klimt in rijen rode pannendaken tegen de heuvel op. Bovenop staat de klokkentoren uit 1927, betaald door het parlementslid Ioannis Papadopoulos; van de overkant is dat het eerste wat je ziet. Beneden loopt de kade om het water heen. De bocht tussen het eiland en de bergen van Trizinia geldt bij de gemeente als de grootste en veiligste natuurlijke haven van de Saronische Golf.

Aan de rand van de stad begint de marinebasis, in 1827 ingericht als de eerste van het moderne Griekenland. De Griekse marine schrijft zelf dat de vlootbasis er sinds de tijd van gouverneur Kapodistrias lag, en dat admiraal Andreas Miaoulis hier op 1 augustus 1831 het fregat Hellas in brand stak, het sterkste schip van de vloot, tijdens de opstand van de Hydrioten tegen Kapodistrias. Het terrein is nog militair, dus je komt er niet op; vanaf de weg kijk je erlangs. Oostelijker ligt de Russische baai, met de restanten van een negentiende-eeuwse Russische vlootpost. In dezelfde golf vocht de Griekse vloot in 480 voor Christus bij Salamis.

Pijnbos tot aan het water, kleine baaien en het heiligdom van Poseidon

Kalavria is vrijwel helemaal met pijnbos bedekt, tot aan de waterlijn. Dat levert een reeks kleine baaien op met schaduw tot vlak boven het water; een lang zandstrand is er niet. De officiële eilandgids noemt als stranden Askeli, Kanali, Megalo en Mikro Neorio, Monastiri, Plaka, de Russische baai en Love Bay, het baaitje van de liefde. Bij Monastiri staat het klooster van de Panagia Zoodochos Pigi, een paar kilometer oostelijk van de stad.

Hoger op Kalavria, ongeveer zes kilometer van de stad en op zo'n 200 meter hoogte, lag het heiligdom van Poseidon van Kalaureia. Het Zweeds Instituut in Athene groef hier in 1894 voor het eerst, met Sam Wide en Lennart Kjellberg, en werkt er sinds 1997 opnieuw. Wat de archeologen blootlegden zijn bouwsporen: resten van een tempel, zuilengalerijen, bestuursgebouwen en woonhuizen. Overeind staat er niets meer. Naar dit heiligdom vluchtte de Atheense redenaar Demosthenes, en hij nam hier in 322 voor Christus vergif toen de Macedoniërs hem kwamen halen. Wandelen kan er, maar een gemarkeerd padennetwerk zoals op Andros is er niet.

Weer, seizoen en de drukte in het weekend

Het weer op Poros volgt het patroon van de Saronische Golf: warme, droge zomers en een winterhalfjaar waarin de regen valt. Eigen langjarige meetcijfers voor het eiland vonden we niet in de openbare klimaatarchieven. Wat je ziet als je zoekt op weer op Poros, komt van modellen en van stations in de ruimere regio Attica. Voor een vakantie op Poros kun je uitgaan van het seizoen van de kust bij Athene.

Dat Athene zo dichtbij ligt, is ook aan de drukte te merken. De gemeente telde bij de volkstelling van 2021 ruim drieduizend inwoners, en in de zomer komen daar veel bezoekers bij. Midweek en buiten het hoogseizoen tref je een stad met werkende bewoners en een rustige kade; op een weekend in juli of augustus is het op het eiland een stuk voller.

Bos, zee en een vasteland op een paar minuten varen

Poros combineert bos en zee, één overzichtelijke havenstad, korte afstanden en een vasteland op een paar minuten varen. Wat er niet is: een tempel die nog overeind staat, zoals die van Aphaia op Aegina, en lange zandstranden. Wie dat laatste zoekt, met een ruime hotelkeuze en een eigen luchthaven, zit eerder op Kos.

Het eiland past bij reizigers die Athene of de oudheden van de Argolis met een paar dagen zee verbinden, en bij wie zwemmen, wandelen en eten aan het water genoeg vindt. Minder bij wie elke dag een ander groot strand wil of voor wie uitgaan het doel van de reis is.

Veelgestelde vragen