Griekse gerechten
Overzicht van de Griekse keuken: gedeelde voorgerechten, hoofdgerechten van grill en oven, en zoete klassiekers bij de koffie.
De Griekse keuken rust op een kleine, vaste basis: olijfolie, brood en graan, wijn, groenten van het seizoen, kaas en kruiden als oregano. Even belangrijk is dat er samen gegeten wordt, met veel schalen tegelijk op tafel. Dit deel van de wiki bestaat uit vier stukken: gerechten om te herkennen wat je bestelt, recepten om thuis te koken, dranken van koffie tot ouzo, en de producten waar alles mee begint.
Overzicht van de Griekse keuken: gedeelde voorgerechten, hoofdgerechten van grill en oven, en zoete klassiekers bij de koffie.
Griekse recepten uit de thuiskeuken: ladera, stoofpotten, ovenklassiekers en grillgerechten, stap voor stap uitgewerkt uit Griekse bronnen.
Overzicht van de Griekse dranken: ouzo, raki en tsipouro, Metaxa, wijn en bier, plus de koffiecultuur van Griekse koffie tot frappé.
De basisproducten van de Griekse keuken, hoe je beschermde namen als feta herkent en waar je ze koopt.
De Griekse keuken begint bij drie oude producten: tarwe, olijfolie en wijn. Olijfolie is daarvan de oudste en de meest kenmerkende en komt in de meeste gerechten terug, van salade tot ovenschotel. Daaromheen staan groenten van het seizoen, brood en kaas, met oregano, munt, knoflook, dille en citroen als vaste smaakmakers. Die basis helpt je op een menukaart, want de bekende Griekse gerechten zijn er steeds nieuwe combinaties van.
Even bepalend is hoe er gegeten wordt: met veel schalen tegelijk op tafel en op vaste momenten. De warme maaltijd valt van oudsher midden op de dag en het avondeten begint laat; voor negen uur is een Grieks restaurant vaak nog leeg. Die eetcultuur staat sinds 2013 als mediterraan dieet op de UNESCO-lijst van immaterieel erfgoed, aangedragen door zeven landen waaronder Griekenland en Cyprus; samen eten geldt daarin als het fundament.
Ouzo, de Griekse anijsdrank, wordt troebel wit zodra er water bij gaat. Hij hoort vroeg op de avond bij meze, kleine gedeelde hapjes, en er wordt langzaam van gedronken, meestal met water of ijs. Binnen de EU mag alleen ouzo uit Griekenland of Cyprus zo heten. Koffie drinken Grieken vooral in de loop van de middag, traditioneel met iets zoets erbij, en wijn hoorde van oudsher bij de warme maaltijd. Hoe je ze bestelt en waarin ze verschillen, van Griekse koffie tot retsina, staat bij de Griekse dranken.
Dit themagebied bestaat uit vier delen. Wat er op je bord ligt of wat je in de taverne bestelt, staat bij de gerechten, van meze tot toetje. Wil je zelf koken, dan staan bij de Griekse recepten klassiekers stap voor stap uitgewerkt, met hoeveelheden en met aanwijzingen waaraan je ziet dat iets gaar is. Wat je in de winkel of op de markt koopt, van olijfolie tot feta, staat bij de Griekse producten. De delen verwijzen naar elkaar: bij een gerecht vind je het bijbehorende recept, bij een recept de producten die je ervoor nodig hebt.
Gekruid vlees van het draaiende spit, in Griekenland meestal varkensvlees, geserveerd in pita met tzatziki, tomaat, ui en friet.
Kleine spiesjes gegrild vlees van de houtskoolgrill: straatvoedsel in Griekenland, meestal een schotel met friet en rijst in Nederland.
Gelaagde ovenschotel van gebakken aubergine, kruidige gehaktsaus en een goudbruine laag bechamel, in de jaren 1920 vastgelegd door kok Nikolaos Tselementes.
Grieks tzatziki recept met volle yoghurt, uitgeknepen komkommer en knoflook, klaar in twintig minuten plus een uur koeltijd.
Koude Griekse dip van gezeefde yoghurt, komkommer en knoflook: op tafel als meze bij brood, grillvlees en in de pita gyros.
Zoet gebak van flinterdunne vellen filodeeg met noten en siroop; de Griekse versie leunt op walnoten, honing en kaneel.
Langwerpige gehaktrolletjes met komijn en knoflook, in Griekenland gesmoord in tomatensaus en op Nederlandse kaarten meestal van de grill.
Gefrituurde pijlinktvis, in Griekenland als meze met citroen, dun door bloem gehaald in plaats van in een dik beslag.
Grieks anijsdistillaat van minstens 37,5 procent dat melkwit kleurt zodra er water bij komt, gedronken bij mezedes.