Op deze pagina
Thermia: het eiland van de warme bronnen
Kythnos, ook geschreven als Kithnos, is een van de kleinere eilanden van de Cycladen: 99,4 km², 1.568 inwoners bij de volkstelling van 2021 en Kakovolo op 356 m als hoogste punt. Hoofdplaats is Chora, op het eiland zelf Messaria genoemd; de boten komen aan in Merichas aan de westkust.
Eeuwenlang heette het eiland Thermia, naar het warme bronwater dat bij het dorp Loutra aan de noordoostkust aan de oppervlakte komt. Een oudere naam is Dryopis, naar de Dryopen die er volgens de overlevering woonden. Door die bronnen was Kythnos al in de negentiende eeuw bekend: de gemeente vermeldt dat koning Otto en koningin Amalia er tussen 1837 en 1862 in de baden van Loutra kwamen. Grootschalig toerisme zoals op Mykonos is er nooit gekomen.
Hoe kom je op Kythnos?
Kythnos ligt 25 zeemijl (49 km) van Lavrio en 56 zeemijl (104 km) van Piraeus, en is dus vanaf twee havens op het vasteland te bereiken. De snelste boot uit Lavrio doet er 1 uur en 10 minuten over, die uit Piraeus 1 uur en 35 minuten; beide verbindingen varen het grootste deel van de week. Een vliegveld is er niet.
Het eiland ligt ook op de westelijke route door de Cycladen: Serifos is veertig minuten varen, en daarachter liggen Sifnos en Milos. Je kunt Kythnos daarom als eerste of laatste stop in een reis langs meerdere eilanden opnemen.
De tabel geeft per vertrekhaven de kortste overtocht naar Merichas en hoe vaak er wordt gevaren, volgens het vaarschema bij Ferryhopper op 4 oktober 2026. Vaartijden en frequenties verschillen per rederij en per seizoen; buiten de zomer vallen afvaarten weg.
| Vanaf | Kortste overtocht | Hoe vaak |
|---|---|---|
| Serifos | 40 minuten | Vrijwel dagelijks |
| Kea | 50 minuten | Twee tot drie dagen per week |
| Lavrio | 1 uur 10 minuten | Vijf tot zeven dagen per week |
| Sifnos | 1 uur 10 minuten | Vrijwel dagelijks |
| Piraeus | 1 uur 35 minuten | Vrijwel dagelijks |
| Syros | 1 uur 35 minuten | Ongeveer twee dagen per week |
| Milos (Adamas) | 2 uur 15 minuten | Vrijwel dagelijks |
Bron: Ferryhopper, vaarschema Kythnos
Chora en Dryopida, de twee grootste dorpen
Chora had 561 inwoners bij de telling van 2011 en is het witgekalkte Cycladische dorp, met een grote orthodoxe kerk als middelpunt. Dryopida, met 325 inwoners, heeft hellende daken met dakpannen in plaats van de platte daken die elders in de Cycladen gebruikelijk zijn; dat soort daken zie je ook in de bergdorpen van Andros.
Onder Dryopida ligt de grot Katafyki, volgens de eilandbeschrijvingen een van de grootste van Griekenland. De gemeente noemt hem als schuilplaats tijdens piratenaanvallen. Chora en Dryopida liggen zelf ook niet aan de kust maar binnenlands, uit het zicht van de zee, wat in die tijd veiliger was.
Het strand Kolona
Het bekendste strand van Kythnos is Kolona, in het noordwesten. Het is geen gewone baai maar een smalle, gebogen rug van fijn zand die het eiland met het rotsje Agios Loukas verbindt, met water aan beide zijden. Waait de meltemi uit het noorden, dan is het aan de ene kant onrustig en aan de andere kant rustig: je steekt dan tien meter zand over in plaats van naar een ander strand te rijden.
Over de weg is Kolona lastig te bereiken; bezoekers komen er doorgaans per boot uit Merichas. De eilandbeschrijvingen tellen meer dan negentig stranden op Kythnos, wat veel is voor dit formaat en samenhangt met de sterk ingesneden kustlijn. Het zijn vooral kleine, luwe baaien; witte vulkanische kustvormen vind je eerder op Paros of Milos.
Kythnos of Kea?
Kythnos en Kea liggen van alle Cycladen het dichtst bij Attica en zijn bij buitenlandse reizigers beide weinig bekend. In de verbindingen verschillen ze wel. Kea heeft één haven op het vasteland, Lavrio, en nauwelijks dagelijkse doorgaande boten; het is vooral een weekendeiland voor Athene. Kythnos heeft Lavrio én Piraeus, plus vrijwel dagelijkse boten naar Serifos, Sifnos en Milos, en past daardoor zonder omweg in een route door de Cycladen.
Vlieg je naar Athene en wil je zonder binnenlandse vlucht verder, dan is dit een van de kortste oversteken naar een Cycladisch eiland. Zoek je uitgaansleven, grote archeologische terreinen of een directe luchtverbinding, dan moet je elders zijn. Wil je de nabijheid van Athene zonder boot, dan is Evia een optie; dat zit met een brug aan het vasteland vast.
In eilandbeschrijvingen staat dat op Kythnos in 1982 het eerste windpark van Griekenland in bedrijf kwam. Wij vonden die vermelding alleen in encyclopedische en toeristische bronnen en konden haar niet bij een energiebeheerder nalezen.
Veelgestelde vragen
Is Kithnos hetzelfde eiland als Kythnos, en hoe zoek je het in het Engels?
Ja, het gaat om hetzelfde eiland. Kythnos is de gangbare schrijfwijze, Kithnos een transliteratievariant uit kaarten, vaarschema's en oudere reisteksten. Engelstalig zoek je het als Kythnos Greece of Kythnos island, en in Griekse bronnen ook als Thermia, de oude naam naar de warme bronnen. Die toevoeging helpt, omdat de korte naam ook treffers oplevert over schepen en bedrijven die zo heten.
Kun je in de warme bronnen van Loutra baden?
Bij Loutra aan de noordoostkust komt het bronwater naar buiten en mengt het zich met de zee, zodat het water langs de oever merkbaar warmer is dan elders; het dorp heeft een badinrichting die op die bronnen staat. Openingstijden, tarieven en de precieze watertemperatuur konden wij op 4 oktober 2026 niet bij een beheerder nalezen, dus die noemen wij hier niet: informeer vooraf bij de gemeente of je accommodatie. De gemeente meldt dat de bronnen als geneeskrachtig bekendstaan en dat koning Otto en koningin Amalia er in de negentiende eeuw kwamen.
Bronnen
- Wikipedia: Kythnos · De inwoners (1.568 in 2021), de oude namen Thermia en Dryopis, Chora (Messaria) als hoofdplaats, Merichas als haven, de inwonersaantallen van Chora (561) en Dryopida (325) in 2011, de pannendaken van Dryopida, de Katafyki-grot, Kolona als gebogen zandrug van fijn zand, de meer dan negentig stranden, de mesolithische vindplaats Maroulas en de vermelding van het windpark uit 1982 · geraadpleegd 4 oktober 2026
- Wikipedia (Grieks): Kýthnos · De oppervlakte van 99,4 km², het hoogste punt Kakovolo op 356 m, de afstanden van 56 zeemijl tot Piraeus en 25 zeemijl tot Lavrio en de geothermale bronnen bij Loutra aan de noordoostkust · geraadpleegd 4 oktober 2026
- Gemeente Kythnos · De geneeskrachtige bronnen van Loutra, het bezoek van koning Otto en koningin Amalia (1837-1862), de Katafyki-grot als schuilplaats tijdens piratenaanvallen en de dagelijkse verbindingen met Piraeus en Lavrio · geraadpleegd 4 oktober 2026
- Ferryhopper, vaarschema Kythnos · Alle vaartijden en frequenties in de tabel, waaronder Serifos in 40 minuten, Lavrio in 1 uur en 10 minuten en Piraeus in 1 uur en 35 minuten · geraadpleegd 4 oktober 2026