Op deze pagina
Wat staat er op het plein?
Monastiraki is een driehoekig plein in het oude centrum van Athene, aan de noordkant van de Akropolisrots, met daarachter een netwerk van winkel- en marktstraten. Het bijzondere is niet één monument, maar dat gebouwen uit vier perioden van de stad hier binnen vijftig meter om hetzelfde plein staan.
Aan de oostkant staat de ruïne van de bibliotheek van Hadrianus, in 132 na Christus gebouwd in opdracht van keizer Hadrianus. Het was geen leeszaal, maar een omsloten complex met een binnenhof, een waterbekken en zalen waar papyrusrollen lagen. Aan de zuidkant staat de kerk van de Pantanassa, een driebeukige Byzantijnse basiliek, en ernaast de moskee van Tzistarakis uit 1759. Aan de noordkant staat het neoklassieke stationsgebouw dat op 17 mei 1895 openging; dat is nu metrostation Monastiraki. De Akropolis ligt op loopafstand en lijn 1 rijdt door naar de haven van Piraeus.
Waar komt de naam Monastiraki vandaan?
De naam is een verkleinwoord: Μοναστηράκι betekent kleinklooster, en verwijst naar het kerkje van de Pantanassa op het plein. Dat kerkje was oorspronkelijk het katholikon, de hoofdkerk, van het Grote Klooster dat hier stond. Van dat klooster bleef alleen de kerk over, en daar komt het verkleinwoord vandaan. De heilige Nektarios van Egina diende er tussen 1881 en 1895.
Het plein heeft ook andere namen gehad: plein van de oude kazerne, en in de volksmond Stis Karotses, bij de karren, naar de koetsiers die er stonden te wachten. De straten die erop uitkomen, Ermou, Athinas en Pandrosou, werden aangelegd toen Athene in 1834 hoofdstad werd. Het plein is dus negentiende-eeuwse stadsplanning rond veel oudere gebouwen; hogerop in Anafiotika zie je een wijk die zonder plan is gegroeid.
Volgens de overlevering liet Mustafa Agha Tzistarakis een zuil van de tempel van de Olympische Zeus tot kalk branden voor zijn moskee; historici houden het eerder op een zuil uit de bibliotheek van Hadrianus ernaast. De vernieling kostte hem zijn ambt, en toen daarna de pest uitbrak, legden Atheners daar een verband. De moskee is nu een dependance van het Museum voor Griekse Volkskunst, met onder meer een keramiekcollectie.
De markt en de omliggende wijken
Monastiraki is vooral een handelswijk: vanaf het plein lopen straten vol kledingzaken, souvenirwinkels en gespecialiseerde winkeltjes, waarvan Pandrosou en Adrianou de bekendste zijn. Het is de drukste en commercieelste van de oude wijken. Het aanbod lijkt in veel straten op elkaar, dus met het plein en een paar straten erachter heb je het beeld al.
Oostelijk gaat de wijk over in Plaka, dat woonwijk is gebleven en rustiger en steiler is. Noordelijk ligt Psyrri, met vooral eetgelegenheden en uitgaansplekken. Westelijk ligt Thiseio, aan de voetgangerspromenade om de Akropolis heen. Wil je van de wijken naar de collecties, dan staat in het overzicht van musea in Athene welk museum bij welke belangstelling past. Wil je naar de kust, dan vertrek je vanaf hetzelfde metrostation richting Glyfada of neem je de bus naar Kaap Sounion. Monastiraki combineer je dus met de rest van de stad; wat daar verder bij past, staat in het overzicht van onze bestemmingen in Griekenland.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen Monastiraki en Plaka?
Ze grenzen aan elkaar en lopen in elkaar over, maar ze zijn niet hetzelfde. Monastiraki is het plein en de marktzone aan de noordkant van de Akropolis: vlak, druk, met winkels en het metrostation. Plaka is de oudste bewoonde wijk, die vanaf de oostkant van dat plein omhoog loopt tegen de Akropolishelling, met woonhuizen, smalle hellende straatjes en monumenten tussen de huizen. In de praktijk gebruik je het plein om aan te komen en te winkelen, en Plaka om te wandelen.
Waarom is metrostation Monastiraki anders dan de rest?
Het is geen nieuwe tunnelhalte maar het verbouwde stationsgebouw van 1895, en het staat bovenop de bedding van de Eridanos, de oude beek die door dit deel van Athene liep. Delen van die bedding zijn boven en binnen het station te zien. Het station verbindt lijn 1, de oudste lijn richting Piraeus, met lijn 3, zodat je er kunt overstappen.
Bronnen
- Monastiraki (Wikipedia, Engels) · De ligging, de buurwijken, de betekenis kleinklooster, de winkelstraten en de metrolijnen 1 en 3 · geraadpleegd 4 oktober 2026
- Plateia Monastirakiou (Wikipedia, Grieks) · De kerk als katholikon van het Grote Klooster, de oudere pleinnamen, de straten uit 1834, het station van 17 mei 1895 en de bedding van de Eridanos · geraadpleegd 4 oktober 2026
- Moskee van Tzistarakis (Wikipedia, Engels) · Het bouwjaar 1759, de zuilkwestie en de huidige museumfunctie · geraadpleegd 4 oktober 2026
- Bibliotheek van Hadrianus (Wikipedia, Engels) · Het bouwjaar 132 na Christus, de opzet met binnenhof en papyrusrollen en de ligging ten noorden van de Akropolis · geraadpleegd 4 oktober 2026