Rethymnon

Tussen Chania en Heraklion, zonder eigen vliegveld

Rethymnon ligt aan de noordkust van Kreta, ongeveer halverwege Chania in het westen en Heraklion in het oosten. Na Heraklion en Chania is dit de grootste stad van het eiland: ruim 35.000 inwoners in de stad zelf, 57.216 in de hele gemeente bij de telling van 2021. Officieel heet de stad Rethymno (Ρέθυμνο), en je ziet ook Rethimnon staan. We houden hier Rethymnon aan, de spelling die in het Nederlands het meest gangbaar is.

Een eigen vliegveld heeft de stad niet. De afstand van het vliegveld van Heraklion naar Rethymnon is ongeveer 80 km, vanaf de luchthaven van Chania zo'n 69 km, in beide gevallen over de A90 langs de noordkust. Op de meeste Nederlandse pakketreizen staat Heraklion, en dat is dus de langere van de twee transfers.

Met de bus kun je dezelfde lijn rijden: KTEL Chania-Rethymno verzorgt de verbinding Chania, Rethymnon en Heraklion, naar Chania volgens de vervoerder ongeveer elk uur in iets meer dan een uur. Rechtstreeks over zee aankomen kan niet: bij controle in oktober 2026 liep er geen lijndienst tussen Rethymnon en Piraeus. De nachtboten uit Athene meren aan in Heraklion of in Souda bij Chania, en daarna rijd je het laatste uur over land.

De oude stad: eerst een muur, toen de Fortezza

Drie ingrepen bepalen hoe de oude stad van Rethymnon er nu uitziet, en alle drie zijn in de straten terug te vinden. Venetië maakte van de plaats een tussenstation tussen Heraklion en Chania en liet de stad tussen 1540 en 1570 ommuren, naar een ontwerp van hoofdingenieur Michele Sanmicheli dat tijdens de bouw werd versimpeld. Toen de vloot van Uluç Ali de stad in 1571 aanviel, bood die muur te weinig bescherming.

Daarom begon op 13 september 1573 de bouw van de Fortezza op de heuvel Paleokastro, naar het bastionontwerp van militair ingenieur Sforza Pallavicini. In 1580 was het klaar: een vijfhoekig fort met 1.307 meter muur en vier halve bastions. Het hield de Ottomanen niet buiten, want na een beleg dat op 29 september 1646 begon, gaf Venetië de stad op 13 november over. Van de stadsmuur zelf resteert vooral de Porta Guora, de Grote Poort, genoemd naar rector Giacomo Guoro; de rest werd daarna afgebroken om huizen te kunnen bouwen.

De Ottomaanse laag ligt bovenop de Venetiaanse, soms in hetzelfde gebouw. De Neratze-moskee was eerst de kerk van het augustijnenklooster Santa Maria en is nu het stedelijk conservatorium; de minaret ernaast, met twee omlopen, is in 1890 gebouwd door ingenieur Georgios Daskalakis en is het hoogste bouwwerk van de oude stad. Een paar straten verder spuit de Rimondi-fontein uit 1626 nog water uit drie leeuwenkoppen, op het plein dat in de Venetiaanse tijd het centrum was.

Dat deze bebouwing bewaard bleef, komt ook door de wet: de oude stad werd in 1967 aangewezen als beschermd historisch monument en in 1985 als traditionele nederzetting. Daardoor bleef het stratenpatroon van twee hoofdstraten met steegjes ertussen in grote lijnen intact. Daarin verschilt Rethymnon van Chersonissos en Malia, waar de centra pas vanaf de jaren zestig om het toerisme heen groeiden.

De haven en de vuurtoren

De oude haven van Rethymnon is klein en rond, met vissersboten, een kade vol restaurants en aan het uiteinde een vuurtoren in Egyptische stijl, na die van Chania de grootste van dat type die op Kreta over is. Direct oostelijk ligt de moderne haven met de marina. Het verschil is praktisch: aan de oude haven zit je op een terras, in de nieuwe haven liggen de boten en is er parkeerruimte.

Strand in Rethymnon: twaalf kilometer zand oostwaarts

Het stadsstrand begint vlak naast de Venetiaanse haven, en de kustboulevard langs het water, Eleftheriou Venizelou, verbindt de oude stad met het zand. Daarna loopt de kust onafgebroken door naar het oosten. Zeeschildpadorganisatie Archelon behandelt dit als één nestgebied en inventariseerde in 2022 elf kilometer strand oostelijk van de stad, waar dat jaar ongeveer 170 nesten van de onechte karetschildpad zijn beschermd. Daarom zie je op dit strand kooitjes en afzettingen op het zand, met het verzoek om 's nachts geen felle lampen op de kust te richten.

Over die hele lengte staan hotels, en een hotel in Rethymnon kan daardoor op heel verschillende plekken liggen. De vroegere dorpen Perivolia, Platanes en Missiria zijn in de stad opgegaan; verder oostwaarts volgen Adelianos Kampos en Skaleta. Hoe verder je zit, hoe meer je op de strandstrook bent aangewezen en hoe minder je 's avonds te voet in de oude stad staat. De stranden zelf verschillen er weinig: breed, zandig en in de zomer met ligbedden ingericht.

Deze kust ligt open en is naar het noorden gericht. In de ochtend is het water meestal vlak, in de middag kan de noordenwind golfslag en branding geven, en tijdens meltemidagen in juli en augustus gaat de vlag soms op rood. Met jonge kinderen is de ochtend daarom vaak de betere strandtijd.

Bron: Greeka: beaches in Rethymno

De Fortezza, de musea en de omgeving

De bezienswaardigheden van Rethymnon liggen grotendeels binnen een paar straten. De Fortezza is te bezoeken en heeft binnen de muren onder meer de moskee van sultan Ibrahim, de voormalige kathedraal San Nicolo, en het openluchttheater Erofili. Het archeologisch museum zit tijdelijk in de kerk van Agios Fragkiskos, rond 1530 gebouwd door de familie Barozzi, in afwachting van een nieuw gebouw; controleer het adres dus voordat je gaat. Het historisch en volkskundig museum bestaat sinds 1973, zit in een gerestaureerd Venetiaans woonhuis aan de Vernardou en heeft ruim 5.000 voorwerpen over weven, aardewerk en oude ambachten.

De markt in Rethymnon is geen attractie maar de gewone wekelijkse laiki, de Griekse straatmarkt met boeren en handelaren. Die staat volgens de stadsgids op donderdag- en zaterdagochtend, met daarnaast een kleinere biologische markt op woensdag. Dagen en plekken kunnen wijzigen, dus vraag het na bij je accommodatie. Voor winkels zijn Ethnikis Antistaseos en Arkadiou de straten van de oude stad.

De excursies vanuit Rethymnon gaan vooral het achterland en de zuidkust in, en daar richten de georganiseerde activiteiten zich ook op. Het klooster van Arkadi, sinds 1866 het symbool van het Kretenzische verzet, ligt 23 km zuidoostelijk. Bij Eleutherna, 25 km verderop, staat sinds 2016 het eerste museum van Kreta dat op de opgraving zelf is gebouwd. Margarites op 27 km is het pottenbakkersdorp, Argiroupoli op 21 km zuidwest heeft bronnen en watermolens op de plek van de antieke stad Lappa, en door de Kourtaliotiko-kloof rijd je in 33 tot 35 km naar Plakias en het palmenstrand van Preveli. West-Kreta kost een lange dag: de Samariakloof en Elafonisi zijn haalbaar, maar je vertrekt vroeg en komt laat terug.

Uitgaan, studenten en het seizoen

Uitgaan in Rethymnon zit niet in één strook. Bars en clubs liggen verspreid door de steegjes van de oude stad en rond de Venetiaanse haven, tussen gewone restaurants en cafés. In Stalis of Malia liggen de uitgaansgelegenheden in één strook bij elkaar; hier zijn het losse adressen in een stad die ook buiten het seizoen een avondleven heeft.

Dat laatste komt voor een deel van de universiteit. De Universiteit van Kreta heeft op de campus Gallos bij de stad haar faculteiten wijsbegeerte, onderwijskunde en sociale wetenschappen, met jaarlijks ongeveer 8.000 studenten. Samen met de rol van hoofdplaats van de regionale eenheid betekent dat scholen, kantoren en winkels die ook in januari open zijn. Buiten het hoogseizoen blijft er in de stad daardoor meer open dan in een badplaats, wat april, mei en oktober hier bruikbaar maakt.

Op de kalender staan twee dingen die de stad zelf organiseert. Het carnaval duurt twee weken en eindigt met de grote optocht op carnavalszondag; omdat die aan het orthodoxe Pasen hangt, schuift de datum per jaar, dus kijk hem na voordat je boekt. Van eind augustus tot begin september volgt het Renaissancefestival, met voorstellingen in het Erofili-theater in de Fortezza en op andere plekken in de stad.

Boeken in de oude stad of aan de hotelstrook

Rethymnon past bij wie een stad wil met zand op loopafstand, en met genoeg te doen op een dag dat het strandweer niet meezit. Wil je 's avonds te voet uit eten tussen de monumenten, boek dan in of tegen de oude stad: je hoeft dan nergens heen, maar je zit wel in de beschermde bebouwing, aan een steeg of straat waar het 's avonds doorloopt. Zoek je vooral strand, zwembad en ruimte, dan is de strook bij Missiria of Adelianos Kampos logischer; de grote hotels van Rethymnon staan daar. Let bij ervaringen van eerdere gasten vooral op de ligging en de nachtrust, en kijk naar de looproute naar het centrum in plaats van de afstand in rechte lijn.

Voor wie is het minder? Wie een compacte badplaats wil waar alles in één straat gebeurt, zit in Chersonissos of Agios Nikolaos beter. Wie een grotere, drukkere oude stad zoekt, kiest Chania. Wil je dezelfde Venetiaanse laag op een ander eiland zien, dan komt Corfu het dichtst in de buurt; voor een havenstadje met oudheden erbij kom je bij Kos-stad of Pythagorion uit. Twijfel je nog over je vakantie, leg Rethymnon dan naast de andere Griekse bestemmingen voordat je vastlegt waar je slaapt.

Praktisch: bus, parkeren en weer

Zonder auto kom je hier een heel eind: de stad is te belopen, de streekbus rijdt de kustlijn af en vanaf het centrale busstation gaan lijnen het achterland en de zuidkust in, naar onder meer Arkadi, Plakias en Preveli. Met een auto zit het aandachtspunt juist in het centrum: de oude stad heeft smalle eenrichtingsstraten en voetgangersgebieden. Parkeer daarom op een van de betaalde terreinen aan de rand, bij de haven en de marina, bij de stadstuin en de Kerk van de Vier Martelaren of bij de Fortezza, en loop het laatste stuk.

Voor de temperatuur op je reisdagen zegt een actuele voorspelling meer dan een maandgemiddelde, en in het najaar kan het hier flink regenen. Op 1 oktober 2026 trok een storm over het binnenland van de regio Rethymnon: er gingen 112-waarschuwingen uit voor dorpen als Zoniana, bij Livadia werd een brug weggeslagen en bij Karines kwam een veehouder om. De stad zelf bleef buiten de ergste schade. Reis je in het natte seizoen, volg dan de waarschuwingen van de autoriteiten en mijd bergwegen en droge rivierbeddingen bij hevige regen.

Veelgestelde vragen